Bultruggen, orka's en de rest
Een walvistocht in Juneau draait vooral om bultruggen, met orka's als joker en een bijrol voor kleinere dieren. Niets op het water is beloofd. Deze gids behandelt wat je waarschijnlijk ziet en hoe je het herkent, en daarna hoe dichtbij de boten mogen komen.
Bultruggen dragen de show
De meeste walvissen die je in de zomer vanaf een boot bij Juneau ziet, zijn bultruggen. Ze komen naar het noorden om haring en krill te eten, samen met andere kleine vissen, in de koude zeestraten rond de stad. De meeste brengen de winter door in Hawaii, waar ze zich voortplanten, en keren in het voorjaar terug. Veel blijven tot in de herfst, en van een paar wordt aangenomen dat ze de hele winter blijven.
Die vaste zomerse aanwezigheid is de reden dat verschillende aanbiedingen een walvisgarantie geven. De aanbieding van Harv & Marv's garandeert een waarneming. Juneau Tours & Whale Watch doet dezelfde belofte tussen 15 mei en 15 september, en Viator noemt een garantie van 100% bij de tocht van Alaska Tales. Geen van die aanbiedingen legt uit wat je krijgt als de boot zonder walvis terugkomt, geld terug of een nieuwe boeking, dus vraag het voordat je boekt. Een garantie is een zakelijke belofte, geen voorspelling, en walvissen houden hun eigen schema aan.
Hoe een waarneming er meestal uitziet
Sprongen halen de brochures, maar een gewone ontmoeting is rustiger. Het eerste teken is meestal een blaas, een zuil van nevelige adem die even in de lucht blijft hangen en op kalm water van ver te zien is. De kapitein gaat langzamer varen en koerst die kant op. Dan rolt de donkere rug van de walvis een paar keer door het oppervlak terwijl hij ademt, met de kleine rugvin zichtbaar. Ten slotte kromt de rug zich hoog en komt de staart helemaal boven water als de walvis duikt, vaak voor een paar minuten, voordat hij ergens in de buurt weer bovenkomt.
Op een cruise van twee uur volg je misschien één walvis door een aantal van deze rondes, of ga je van het ene dier naar het andere. Af en toe springt een bultrug en gooit hij het grootste deel van zijn lijf uit het water, of ligt hij op zijn zij en slaat hij met een lange witte borstvin op het water. Niemand kan dat voorspellen. Let op de natuurgids, want bemanningen zien de volgende blaas meestal eerder dan de gasten, en onze fotogids legt uit hoe je de staart vastlegt als die omhoogkomt.
Jagen met een bellennet
Het gedrag waar de meeste gasten op hopen, is jagen met een bellennet. Een groep bultruggen cirkelt onder een school haring of krill en blaast een ring van luchtbellen die als een net werkt en de prooi bij het oppervlak vasthoudt. Dan schieten de walvissen samen door het midden omhoog met wijd open bek, vaak met meeuwen die erboven rondcirkelen. Het gebeurt hier in de zomer, maar het vanaf een tourboot zien is vooral geluk. Eén gast van Dolphin die van een cruiseschip kwam, zag het, en Alaska Tales noemt het in de gletsjeraanbieding zeldzaam. Zie het als een bonus, niet als reden om de ene boot boven de andere te kiezen.
Walvissen met een naam
De onderkant van de staart van een bultrug heeft een patroon van zwarte en witte vlekken en littekens dat per walvis verschilt, ongeveer zoals een vingerafdruk. Natuurgidsen fotograferen de staart als de walvis duikt en vergelijken die met catalogi van bekende dieren. Reviewers op tochten van Harv & Marv's en op de vuurtorentour vertellen dat de bemanningen individuele walvissen bij naam kennen en iets van hun geschiedenis weten, zodat een opgeheven staart een terugkerende buur wordt in plaats van een anoniem dier.
Harv & Marv's geeft ook de langste tijd op het water van de zes tours die we vergelijken. De walviscruise vanaf ~$ 159 zit 3 uur op het water, tegenover ongeveer 2 uur bij de meeste andere, en haalt je op bij je cruisekade. Het nadeel is dat Viator hem als niet-restitueerbaar verkoopt. De aanbieder biedt alleen een andere tijd of je volledige geld terug als hij annuleert vanwege het weer.
Drie uur om het ritme van een walvis te leren
Harv & Marv's houdt je 3 uur op het water vanaf ~$ 159, met ophalen bij je schip en bijna elk half uur een vertrek. Boek pas als je plannen vaststaan, want de koop is definitief.
Orka's, de joker
Orka's duiken op sommige tochten bij Juneau op en op andere niet. Ze kunnen in elke maand verschijnen, en niemand kan ze voorspellen. Reviewers op verschillende boten beschrijven een ontmoeting met een groep, en gasten van Alaska Tales vertellen dat hun bemanning bij de orka's bleef zolang de regels het toelieten. De hoge zwarte rugvin van een volwassen mannetje verraadt ze, veel hoger en rechter dan alles wat een bultrug laat zien.
Wetenschappers delen de orka's langs deze kust in typen in die verschillend leven, en een natuurgids vertelt je misschien welke soort je ziet. Grofweg eten residente orka's vis zoals zalm, terwijl rondtrekkende orka's (ook wel Bigg's orka's genoemd) jagen op zeehonden en andere zeezoogdieren en meestal stil reizen. Zie dat als een algemeen patroon, want de bemanning op de dag zelf weet meer dan welke gidspagina ook.
De rest van de cast
Walvissen zijn de hoofdact, maar op de meeste tochten vullen kleinere dieren de tussenpozen. De tabel geeft een ruwe indruk van hoe vaak je elk dier ziet, op basis van de aanbiedingen en wat reviewers melden. Niets ervan is beloofd.
| Dier | Hoe vaak | Waar | Waar je op let |
|---|---|---|---|
| Bultrug | De meeste zomertochten, nooit zeker | Open zeestraten en voedselplekken | Eerst een nevelige blaas, later de opgeheven staart |
| Orka | Sommige tochten, elke maand | Overal, meestal onderweg | Hoge zwarte rugvinnen die samen reizen |
| Stellerzeeleeuw | Vaak | Benjamin Island, boeien in de zeestraten | Grote lichtbruine lijven op elkaar op de rotsen, luid gebrul |
| Gewone zeehond | Vrij vaak | Rotsen en rustig water vlak bij de kust | Een ronde gevlekte kop die kijkt en dan wegzakt |
| Dalls bruinvis | Af en toe | Open water | Snelle zwart-witte lijven die een waaier van opspattend water trekken |
| Zeeotter | Soms | Kalm water vlak bij de kust | Een kleine kop en pootjes, drijvend op de rug |
| Amerikaanse zeearend | De meeste tochten | Sparren langs de kust, meerpalen | Een witte kop hoog in de bomen |
| Zwarte beer | Soms | Stranden en kustlijn | Een donkere vorm die langs de vloedlijn beweegt |
| Dwergvinvis of grijze walvis | Zeldzaam | Open water | Laat die inschatting aan de natuurgids over |
Zeeleeuwen zijn na bultruggen de veiligste gok. Alaska Tales noemt de rustplaats op Benjamin Island, waar Stellerzeeleeuwen de rotsen vullen, en andere liggen uitgestrekt op navigatieboeien in de zeestraten. Dwergvinvissen en grijze walvissen komen wel langs, maar zie je zelden op tochten, dus plan er niet op. Wil je ook beren aan land zien, dan zijn de zalmbeken bij de gletsjer de waarschijnlijkere plek, en onze gids over de gletsjercombi's gaat daarop in.
Hoe dichtbij de boten komen
Volgens federale regels moet een boot in de wateren van Alaska minstens 91 meter afstand houden van een bultrug, en dat geldt voor elke aanbieder, grote boot of kleine. Een kleinere boot brengt je wettelijk niet dichterbij, zoals onze vergelijking van bootgroottes uitlegt. Walvissen lezen de regels alleen niet. Soms komt een bultrug uit zichzelf naast een stilliggende boot boven, en reviewers op meer dan één tour beschrijven walvissen die vlak langs zwommen. Op 91 meter maakt een verrekijker een groot verschil, en Dolphin en de vuurtorenboten delen ze uit.
Welke dieren er zijn, verschuift ook in de loop van de zomer, en de gids per maand volgt dat. Maakt een schommelend dek je nerveuzer dan een verre walvis, begin dan met ons advies over zeeziekte voordat je boekt.